Padel – zasady gry, punktacja i najważniejsze wskazówki

Padel to sport rakietowy rozgrywany najczęściej w parach. Punktacja przypomina tenisową, lecz serwis wykonuje się po koźle, poniżej wysokości talii, a ściany kortu są częścią wymiany. O wyniku decydują nie tylko mocne uderzenia, lecz także współpraca z partnerem i właściwe wykorzystanie odbić od szyb.

Podstawowe założenia gry w padla

Standardowy mecz rozgrywają dwie pary, które zajmują przeciwne strony kortu. Format deblowy jest podstawą padla, choć istnieje także padel singlowy. Oficjalny kort singlowy ma według przywołanych regulacji 6 metrów szerokości i 20 metrów długości, dlatego przed turniejem warto sprawdzić zasady konkretnej imprezy.

Kort deblowy ma 10 × 20 metrów i jest zamknięty szybami oraz metalowym ogrodzeniem. Piłka może odbić się od podłoża po stronie przeciwnika, a następnie od ściany i pozostać w grze. Nie można jednak dopuścić do jej drugiego odbicia od nawierzchni po tej samej stronie siatki. Bezpośrednie trafienie w ścianę przeciwnika bez wcześniejszego odbicia od kortu kończy się stratą punktu.

Siatka ma 88 cm wysokości w środku i 92 cm przy słupkach. Jej standardowa długość wynosi 10 metrów. Szczegółowe wymagania dotyczące kortu, piłek i sprzętu określają przepisy Międzynarodowej Federacji Padla, czyli FIP.

Jak liczyć punkty, gemy i sety?

System punktacji w padlu jest taki sam jak w tenisie. Kolejne punkty w gemie mają wartości 15, 30 i 40. Czwarty punkt daje gema, ale przy wyniku 40:40 potrzebne jest rozstrzygnięcie zgodne z zasadami przewagi albo złotego punktu.

Przy stanie 40:40 pojawia się równowaga. Para, która wygra następną wymianę, uzyskuje przewagę. Jeśli zdobędzie także kolejny punkt, wygrywa gema. Gdy przegra, wynik wraca do równowagi. W turniejach rozgrywanych według zasady złotego punktu przy 40:40 odbywa się tylko jedna decydująca wymiana. Odbierający wybiera, który zawodnik przyjmie serwis.

Set wygrywa para, która zdobędzie sześć gemów z przewagą co najmniej dwóch. Przy wyniku 5:5 rozgrywa się kolejne dwa gemy, a przy 6:6 standardowo następuje tie-break. W tie-breaku punkty liczy się kolejno jako 1, 2, 3 i tak dalej. Wygrywa para, która jako pierwsza zdobędzie siedem punktów z przewagą dwóch. Gra może trwać dłużej, jeśli żadna para nie uzyska takiej różnicy.

Mecz najczęściej składa się z trzech setów, a zwycięstwo wymaga wygrania dwóch. Organizator może jednak zastosować inny format, w tym złoty punkt lub szczególny sposób rozstrzygania decydującego seta.

Jak wykonać prawidłowy serwis?

Każdy punkt rozpoczyna się od serwisu. W przeciwieństwie do tenisa serwujący nie uderza piłki z powietrza. Najpierw odbija ją od własnej połowy kortu, a kontakt rakiety z piłką musi nastąpić na wysokości talii lub niżej. Serwis wykonuje się po przekątnej, do pola serwisowego przeciwnika.

Prawidłowa sekwencja serwisu wygląda następująco:

1. Serwujący ustawia się za linią serwisową, między przedłużeniem linii środkowej a tylną ścianą.
2. Obie stopy pozostają poza linią serwisową i przedłużeniem linii centralnej aż do wykonania uderzenia.
3. Piłka jest odbijana o nawierzchnię po stronie serwującego.
4. Kontakt rakiety z piłką następuje na wysokości talii lub niżej, przy czym co najmniej jedna stopa dotyka kortu.
5. Piłka przelatuje nad siatką i po przekątnej odbija się w polu serwisowym przeciwnika.
6. Serwis rozpoczyna się z prawej strony, a kolejne próby są wykonywane naprzemiennie z lewej i prawej strony.

Podczas serwisu nie wolno chodzić, biegać ani skakać. Drobne ruchy stóp są dopuszczalne, jeśli nie zmieniają pozycji wyjściowej. Serwujący ma dwie próby. Dwa kolejne błędy serwisowe oznaczają stratę punktu.

Jeżeli piłka po kontakcie z siatką lub słupkiem spadnie prawidłowo w polu serwisowym i wcześniej nie dotknie metalowego ogrodzenia, mamy do czynienia z netem serwisowym. Serwis jest wtedy powtarzany. Net przy pierwszej próbie nie odbiera prawa do drugiego serwisu. Jeśli podobna sytuacja wystąpi przy drugiej próbie, zagranie również się powtarza, ale serwujący zachowuje tylko tę jedną dodatkową próbę.

Odbiór serwisu i przebieg wymiany

Returnujący musi poczekać, aż piłka po serwisie odbije się w odpowiednim polu. Dopiero wtedy może ją przebić, zanim odbije się drugi raz od kortu. Zawodnicy odbierający serwis robią to naprzemiennie w każdym gemie, a ustalona kolejność pozostaje niezmieniona do końca seta.

Po serwisie piłka pozostaje w grze, dopóki jedna z par nie popełni błędu. Ściana po własnej stronie może pomóc w obronie. Piłka może najpierw odbić się od kortu, potem od szyby i dopiero wtedy zostać przebita na drugą stronę. Nie można natomiast użyć własnej ściany jako pierwszego kontaktu po zagraniu piłki przez przeciwnika, jeśli piłka nie odbiła się wcześniej od podłoża.

Najczęstsze sytuacje skutkujące utratą punktu to:

• Piłka odbije się drugi raz od kortu po tej samej stronie siatki.
• Zawodnik lub jego rakieta dotknie siatki, słupka, linki naciągu albo części kortu przeciwnika, gdy piłka jest w grze.
• Piłka zostanie uderzona przed przekroczeniem płaszczyzny siatki.
• Zawodnik odbije piłkę podwójnie albo piłkę odbiją kolejno obaj partnerzy.
• Piłka po uderzeniu dotknie zawodnika, jego partnera lub przedmiotu należącego do tej pary.
• Piłka po odbiciu po stronie przeciwnika trafi w jego ogrodzenie lub opuści kort bez wymaganego wcześniejszego odbicia.
• Piłka zostanie zagrana rakietą rzuconą przez zawodnika.
• Zawodnik popełni dwa kolejne błędy serwisowe.

Jeśli piłka po prawidłowym odbiciu od kortu przeciwnika wyleci poza tylne ogrodzenie, punkt należy do zagrywającej pary. Gra poza kortem jest dopuszczalna wyłącznie na obiekcie spełniającym wymagania FIP. W razie wątpliwości podczas turnieju decyzję podejmuje sędzia.

Kiedy return jest prawidłowy?

Odbiór jest prawidłowy między innymi wtedy, gdy piłka zostanie zagrana z woleja albo po jednym odbiciu od kortu przeciwnika. Może też dotknąć szyby lub ogrodzenia po stronie przeciwnika po wcześniejszym odbiciu od nawierzchni. Dopuszczalne jest również płynne „pchnięcie” piłki, o ile nie doszło do podwójnego uderzenia.

Specyficzną sytuacją jest odbicie w samym narożniku, gdzie ściana styka się z podłożem. Tak zwane „jajo” jest prawidłowym zagraniem, jeśli piłka odbije się od kortu zgodnie z przepisami.

Akcję powtarza się, gdy piłka pęknie, na kort wpadnie obcy przedmiot albo wystąpi inne zakłócenie niezależne od zawodników. Umyślne przeszkadzanie przeciwnikowi oznacza stratę punktu, a nieumyślne zakłócenie zwykle prowadzi do powtórzenia wymiany. Zastrzeżenie trzeba zgłosić od razu, zanim gra będzie kontynuowana.

Zmiana stron i czas gry

Losowanie decyduje o wyborze stron oraz o tym, która para zacznie serwować lub odbierać. Zawodnicy zmieniają strony po pierwszym, trzecim i każdym kolejnym nieparzystym gemie seta. W tie-breaku zmiana następuje po każdych sześciu punktach. Punkty zdobyte przed zauważeniem pomyłki pozostają ważne.

W rozgrywkach turniejowych obowiązują także limity czasu:

• Spóźnienie przekraczające 10 minut od planowanej godziny może oznaczać walkower.
• Między punktami można wykorzystać maksymalnie 20 sekund.
• Na zmianę stron zwykle przysługuje maksymalnie 90 sekund.
• Po zakończeniu seta przerwa może trwać do 120 sekund.
• Zmiana stron w tie-breaku odbywa się bez standardowej przerwy na odpoczynek, a przewidziany limit wynosi 20 sekund.

W przypadku przerwania meczu z powodu deszczu, awarii oświetlenia lub wypadku rozgrzewka po wznowieniu zależy od długości przerwy. Przy przerwie do pięciu minut nie przewiduje się dodatkowej rozgrzewki, przy przerwie od sześciu do 20 minut przysługują trzy minuty, a po dłuższej przerwie – pięć minut.

Etykieta i kary podczas meczu

Padel opiera się na współpracy, dlatego komunikacja z partnerem i szacunek wobec rywali mają znaczenie zarówno sportowe, jak i organizacyjne. Zawodnicy powinni stawić się punktualnie, korzystać z właściwego stroju i obuwia oraz nie opóźniać gry bez uzasadnionej przyczyny.

W turniejach naruszenia regulaminu mogą prowadzić do stopniowania sankcji:

Karą mogą zostać objęte między innymi obraźliwe gesty i słowa, celowe niszczenie sprzętu, agresja wobec rywali lub sędziego oraz rzucanie piłką albo rakietą. Wątpliwości dotyczące interpretacji przepisów podczas oficjalnego meczu rozstrzyga sędzia zgodnie z regulaminem FIP.

Na początek wystarczy zapamiętać cztery zasady: serwuj poniżej talii po przekątnej, pozwól piłce odbić się od kortu przed odbiorem serwisu, traktuj szyby jako część gry i pilnuj, aby piłka nie odbiła się po twojej stronie drugi raz. Resztę łatwiej opanować podczas pierwszych wymian, zwłaszcza gdy para komunikuje się i wspólnie zajmuje pozycję na korcie.