Podstawowe przepisy i zasady gry w tenisa stołowego

Tenis stołowy rozgrywa się do 11 punktów, przy czym set trzeba wygrać przewagą dwóch punktów. Serwis zmienia się co dwa punkty, a przy wyniku 10–10 – po każdym. W deblu partnerzy uderzają piłkę na zmianę, a podanie wykonuje się po przekątnej stołu. Znajomość tych reguł pozwala uniknąć sporów i płynnie prowadzić mecz zarówno w singlu, jak i w grze podwójnej.

Punktacja i przebieg meczu

Każda wymiana kończy się zdobyciem punktu przez jednego z zawodników lub jedną z par. Set trwa do 11 punktów, ale wynik 11:10 nie wystarcza do zwycięstwa. Przy stanie 10:10 rozpoczyna się gra na przewagi, czyli set trwa do momentu uzyskania przez jedną stronę dwóch punktów przewagi, na przykład 12:10 albo 15:13.

Standardowo serwujący zmienia się po dwóch punktach. Gdy rozpocznie się gra na przewagi, każdy zawodnik lub para serwuje tylko raz, a następnie podanie przechodzi na przeciwnika. Mecz może być rozgrywany do trzech albo czterech wygranych setów, zależnie od przyjętego formatu zawodów.

Najważniejsze zasady punktacji są następujące:

• Set kończy się po zdobyciu 11 punktów i uzyskaniu przewagi dwóch punktów.
• Serwis zmienia się co dwa punkty przy wyniku niższym niż 10:10.
• Po wyniku 10:10 serwis zmienia się po każdym punkcie.
• Strona stołu zmienia się po każdym secie, a w decydującym secie po zdobyciu 5 punktów przez jednego z zawodników lub jedną z par.

To, kto rozpoczyna serwis w pierwszym secie, ustala się przez losowanie. Zwycięzca może wybrać podanie, odbiór albo stronę stołu. W kolejnych setach pierwsze podanie przechodzi na drugą stronę.

Jak poprawnie wykonać serwis?

Serwis zaczyna się od położenia piłki na otwartej, nieruchomej dłoni. Następnie należy podrzucić ją prawie pionowo i uderzyć tak, aby najpierw odbiła się po stronie serwującego, a potem po stronie odbierającego. W oficjalnych przepisach sportowych podrzut powinien wynosić co najmniej 16 cm.

Podczas przygotowania i wykonywania podania piłka musi pozostawać widoczna dla przeciwnika. Nie wolno zasłaniać jej ręką, ciałem ani partnerem. W grze rekreacyjnej uczestnicy często traktują wysokość podrzutu mniej rygorystycznie, ale warto zachować zasadę otwartej dłoni i nie ukrywać momentu uderzenia.

Poprawny serwis wymaga spełnienia kilku warunków:

• Piłka leży na otwartej dłoni przed rozpoczęciem ruchu.
• Podrzut jest wykonany w górę, bez celowego nadawania piłce ruchu przed uderzeniem.
• Piłka pozostaje widoczna dla odbierającego aż do chwili uderzenia.
• Po uderzeniu piłka odbija się raz po stronie serwującego i raz po stronie przeciwnika.

Net oznacza sytuację, w której prawidłowo rozpoczęty serwis dotyka siatki, ale nadal trafia na pole odbierającego. Wymianę wtedy powtarza się bez przyznawania punktu. Jeśli piłka po kontakcie z siatką nie trafi na właściwe pole, serwis jest nieprawidłowy i punkt otrzymuje przeciwnik.

Jak grać w debla?

W deblu punktacja pozostaje taka sama jak w singlu, ale każdy zespół musi przestrzegać kolejności uderzeń. Partnerzy odbijają piłkę naprzemiennie. Jeśli jeden z nich zagra dwa razy z rzędu, jego para traci punkt, nawet gdy piłka trafiłaby prawidłowo w stół.

Serwis w grze podwójnej wykonuje się zawsze z prawej połowy stołu na prawą połowę po przekątnej. Kolejność zawodników w wymianie można prześledzić na przykładzie par A/B oraz Y/Z. Załóżmy, że A rozpoczyna serwis, a Y jest pierwszym odbierającym:

1. A serwuje do Y – Y odbiera podanie.
2. Y zagrywa do B – teraz piłkę musi odbić B.
3. B zagrywa do Z – Z przejmuje kolejne uderzenie.
4. Z zagrywa do A – po tym zagraniu kolej wraca do A.

Ta sekwencja powtarza się przez cały set. Po zakończeniu kolejki serwisów podający zmienia się zgodnie z zasadą dwóch punktów, a odbierający oraz kolejność pozostałych zawodników muszą pozostać zgodne z ustalonym układem. W następnym secie pierwsza para odbierająca może ustalić innego zawodnika przyjmującego, dlatego zmienia się też dalsza rotacja.

W decydującym secie, po zdobyciu 5 punktów przez jedną z par, zawodnicy zmieniają strony. Trzeba wtedy zachować kolejność wynikającą z wcześniejszego ustawienia, ale podanie i odbiór odbywają się już z nowych połówek stołu. To właśnie zmiana odbierającego i pamiętanie, kto powinien zagrać następny, najczęściej powodują pomyłki.

Singiel i debel – najważniejsze różnice

Poniższa tabela porządkuje zasady, które najłatwiej pomylić podczas gry:

Najprostszy sposób na poprawną grę deblową to zapamiętanie trzech elementów: serwis po przekątnej, naprzemienne odbijanie piłki oraz stała kolejność zawodników. Gdy wynik osiągnie 10:10, trzeba przy tym pamiętać o zmianie podającego po każdym punkcie.